Cumhuriyetle özdeşleşmiş yazar ve şairlerimiz

Cumhuriyet'in ilanından sonra ve özellikle harf devriminin etkisiyle yazar ve şairlerimiz Cumhuriyet'e yakışır biçimde çalıştılar. Cumhuriyet dönemi edebiyatımız her on yılda bir adımını bir başka dağa atan dev gibi akımlarla tartışmalarla arayışlarla büyük bir dinamizm sergiledi. Nobel'e kadar ulaşan büyük bir başarıya ulaştı.

news-details
Deneme

* Aruz ölçüsü bırakılmıştır. Serbest ölçü ve hece ölçüsü kullanılmıştır.
* Dilde sadeleşme hareketi başarıya ulaşmış ve İstanbul Türkçesi esas alınmaya başlanmıştır.
Edebiyatımız İstanbul aydınlarının tekelinden kurtulmaya başlanmıştır. Anadolu'dan aydın yetişmeye başlamıştır.
Romanda ve hikâyede halk gerçekleri tamamen yerleşmiştir.
* Uluslar arası düzeyde sanatçı yetişmiştir.
Tiyatro ve deneme alanında büyük gelişmeler gösterilmiştir.
* Bu dönemden itibaren farklı edebi topluluklar ortaya çıkmaya başlamıştır.

 

BEŞ HECECİLER

  • Hecenin beş şairi adıyla da anılan bu sanatçılar milli edebiyat akımından etkilenmiş ve şiirlerinde hece veznini kullanmışlardır.
  • Şiirde sade ve özentisiz olmayı ve süsten uzak olmayı tercih etmişlerdir.
  • Beş hececiler şiire birinci dünya savaşı ve milli mücadele döneminde başlamışlardır.
  • Beş hececiler ilk şiirlerinde aruz veznini kullanmışlar daha sonra heceye geçmişlerdir.
  • Şiirde memleket sevgisi, yurdun güzellikleri, kahramanlıklar ve yiğitlik gibi temaları işlemişlerdir.
  • Hece vezni ile serbest müstezat yazmayı da denediler.
  • Mısra kümelerinde dörtlük esasına bağlı kalmadılar yeni yeni biçimler aradılar.
  • Nesir cümlesini şiire aktardılar ve düzyazıdaki söz dizimini şiirlerde de görülmesi beş hececiler de çok rastlanan bir özelliktir.
  • Beş hececiler şu sanatçılardan oluşmuştur: Faruk Nafiz ÇamlıbelYusuf Ziya OrtaçEnis Behiç KoryürekHalit Fahri OzansoyOrhan Seyfi Orhon

 

YEDİ MEŞALECİLER

  • Yedi Meşaleciler 1928'de kurulmuştur.
  • Heceyi geliştirmek amacıyla ortaya çıkmıştır.
  • "Canlılık, samimiyet ve daima yenilik" sloganıyla hareket etmişlerdir.
  • VerlaineMallerma gibi Fransız şairleri örnek almışlardır.
  • Anadolu'yu yurtseverlik anlayışıyla anlatmayı düşünmüşlerdir; ancak pek başarılı olamamışlardır.
  • Bunlar: Sabri Esat Siyavuşgil, Ziya Osman SabaYaşar Nabi NayırMuammer LütfiVasfi Mahir KocatürkCevdet Kudret, Kenan Hulusi Koray.

 

GARİPÇİLER ( I. YENİCİLER )

  • Garip Akımı, Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatının belki de bütün Türk edebiyatının en farklı gurubu olarak edebiyat tarihinde yer almışlardır.
  • 1940 yılına kadar gelen bütün şiir anlayışına karşı çıkan Orhan VeliOktay Rıfat HorozcuMelih Cevdet Anday ortaklaşa "Garip" dergisini çıkarıp bu akımı başlatmışlardır.
  • Şiirde ölçü ve kafiye gereksizdir.
  • Şiir fikirleri aşılamak işin kullanılmamalı.
  • Şiirde anlam düz verilmeli.
  • Her konu şiire girebilmeli
  • Her insan şiirin konusu olabilmeli.
  • Şiirde söz ustalığı, laf cambazlığına gerek yoktur.
  • Şiirde önemli olan bütün güzelliğidir.

 

MAVİCİLER

  • MavicilerAtilla İlhan'ın 1952-1956 yıllarında çıkardığı derginin adı olan "MAVİ" nin etrafında toplanan Orhan DuruFerit Edgü gibi sanatçıları oluşturduğu guruptur. Bu sanatçılar, Garip Akımı'na ve Orhan Veli'ye karşı çıkmış, şairane bir sanat anlayışının temsilcisi olmuşlar.
  • Daha sonra mavi dergisi Özdemir Nutku'nun yönetimine geçti ve Atilla İlhan'ın savunduğu toplumsal geçekçiliğin (sosyal realizm) sözcüsü oldu. Dergi Nisan 1956'da çıkan 36. sayıdan sonra (son mavi) kapatıldı.
  • Garip akımına tepki olarak çıkmıştır.
  • Şiirin basit olamayacağını zengin benzetmeli, içli, derin olması gerektiğini savunmuşlardır.

 

İKİNCİ YENİCİLER

  • İkinci Yeniciler, 1950'lerde "Garip" akımına tepki olarak çıkmıştır.
  • Şiirin düşürüldüğü basitliğe son vermek amacıyla ortaya çıkmıştır.
  • Cemal Süreyyaİlhan BerkEdip CanseverTurgut UyarEce AyhanÜlkü Tamer,Sezai Karakoç bu akımın öncüleridir.
  • Sözcüklerin anlamı değil söylenişi önemlidir.
  • Her şey insanla başlar insanla biter.
  • Şiirin kendine göre bir dili olmalı.
  • Şiir diğer edebi türlerden kesin çizgilerle ayrılmalı.
  • Önemli olan kelimelerin anlamları değil, şairin ona yüklediği anlamlardır.

 

 CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRK EDEBİYATINA AD KOYANLAR

  • ABDÜLHAK ŞİNASİ HİSAR (1883-1963)

    İstanbul'un lüks semtlerini ve Boğaziçinı, eski aşklarını, eğlencelerini anlatmıştır.

    Anlaşılır bir dille, anı, makale, öykü ve romanlar yazmıştır.

    Anıları ve CHP roman yarışmasında (1942) üçüncü olan Fehim Bey ve Biz adlı romanı önemli eserleridir.

    ESERLERİ:
    Anı: Boğaziçi Mehtapları, Boğaziçi Yalıları, Geçmiş Zaman Köşkleri, İstanbul ve Pier Loti Roman: Fehim Bey ve Biz

  • MİTHAT CEMAL KUNTAY(1885-1956)

    Milli edebiyatçıların dil anlayışlarına uygun olarak hem heceyle hem de aruzla epik şiirler yazmıştır.

    Şiirleri dışında önemli eseri Üç İstanbul adlı romanıdır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Türk'ün Şehnamesi Roman: Uç İstanbul

    KEMALETTİN KAMU (1901-1948)

    Vatan sevgisini, aşk ,gurbet ve doğa sevgisini işlediği şiirleriyle tanınır. "Bingöl Çobanları" adlı pastoral şiıri oldukça ünlüdür.

    ESERLERİ
    Şiir: Gurbet, Bingöl Çobanları

    BEHÇET KEMAL ÇAĞLAR (1908-1969)

    Halk şiiri biçim özellikleriyle şiirler yazmıştır.

    Atatürk'e ve cumhuriyete olan sevgisini anlatmıştır.

    "Ankaralı Aşık Ömer" takma adıyla şiirler de yazmıştır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Erciyes'ten Kopan Çığ, Burada Bir Kalp Çarpıyor, Benden İçeri

    ÖMER BEDRETTİN UŞAKLI (1904-1946)

    Hece ölçüsüyle şiirler yazmıştır.

    Anadolu'yu, tarihi, deniz güzelliklerini işlemiştir.

    ESERLERİ:
    Şiir: Deniz Sarhoşları, Yayla Dumanı, Sarıkız Mermerleri

    AHMET HAMDİ TANPINAR (1901 - 1962)

    Şiir, öykü, roman, edebiyat tarihi, makale, deneme... alanlarında eserler vermiştir.

    Eserlerinde Doğu-Batı çatışması, "rüya" ve "zaman" kavramları, "geçmişe özlem", "mimari" ve "musiki" öne çıkar.

    "Ne içindeyim zamanın! Ne de büsbütün dışında" dizeleri onun zamanı kavrayışının özünü vermektedir.

    Bursa'da Zaman şiiri geniş bir kesim tarafından sevilmiştir.

    Ahmet Haşim'in özellikle de Yahya Kemal'in etkisinde kalmış, sembolizmden etkilenmiştir.

    Romanlarında psikolojik tahlillere önemle eğilen yazarın; kendine has bir üslubu vardır.

    Yazarlığı dışında İstanbul Üniversitesi'nde edebiyat profesörlüğü, milletvekilliği de yapmıştır.

    "Beş Şehir" adlı önemli deneme kitabında Ankara, Erzurum, Bursa, Konya ve İstanbul'u anlatmıştır.

    "Huzur" romanı, aşkı, psikolojiyi ve Doğu - Batı karşıtlığını içerir; roman kişilerinin adlarının verildiği dört bölümden oluşur : İhsan, Nuran, Suat ve Mümtaz.

    ESERLERİ:
    Şiir: Bütün Şiirleri
    Romanları: Mahur Beste, Saatleri Ayarlama Enstitüsü, Huzur, Sahnenin Dışındakiler, Aynadaki Kadın
    Öykü: Abdullah Efendi'nin Rüyaları, Yaz Yağmuru
    Deneme: Beş Şehir; Yaşadığım Gibi
    Makale- inceleme: Yahya Kemal, XIX. Asır Türk Edebiyatı Tarihi, Edebiyat Üzerine Makaleler

    AHMET MUHiP DRANAS (1908- 1980)

    Şiirleriyle tanınmakla birlikte tiyatro eserleri de vardır.

    Fransız sembolizmiyle Türk şiir geleneğini başarıyla kaynaştırmıştır.

    Hece ölçüsüyle biçimsel mükemmelliğe önem verdiği şiirler yazmıştır.

    Aşk, insanın iç dünyası gibi bireysel duyguları işlemiştir.

    Kar, Olvido, Ağrı ve Fahriye Abla şiirleriyle sevilmiştır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Şiirler
    Oyun: Gölgeler, 0 Böyle İstemezdi

    NECİP FAZIL KISAKÜREK (1905 - 1983)

    Şiirleri ve tiyatrolarıyla ün kazanmış usta bir yazardır.

    Büyük Doğu ve Ağaç dergilerini çıkarmıştır.

    Fransız sembolistlerinden ve halk şiirinden yararlanarak heceyle kendine has, başarılı şiirler yazmıştır.

    İlk dönem şiirlerinden sonra mistik konuları, madde ve ruh ilişkisini, insanın evrendeki yerini konu edinen şiirler yazmıştır.

    "Kaldırımlar" şiiriyle geniş bir kesim tarafından tanınmış ve sevilmiştir.

    Şiirlerini Çile başlığı altında bir kitapta toplamış ve bu kitapta şiir anlayışını düzyazı olarak anlatmıştır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Örümcek Ağı, Kaldırımlar, Ben ve Ötesi, Sonsuzluk Kervanı, Çile
    Oyun: Tohum, Bir Adam Yaratmak, Künye, Sabırtaşı, Para, Nam-ı Diğer Parmaksız Salih, Reis Bey, Yunus Emre, Abdülhamit Han, Ahşap Konak
    Öykü: Hikayelerim
    Roman: Aynadaki Yalan
    Anı: Yılanlı Kuyudan

    ARİF NİHAT ASYA (1904 - 1975)

    "Bayrak Şairi" olarak bilinir.

    Hece ve aruzu kullandığı şiirlerin yanı sıra serbest şiirler de yazmıştır.

    Dini ve milli duyguları, kahramanlıkları sade bir dille şiirleştirmiştir.

    Rubai türünün son ustalarındandır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Bir Bayrak Rüzgar Bekliyor, Kıbrıs Rubaileri, Köprü
    Mensur Şiir: Yastığımın Rüyası, Ayetler
    Düzyazı: Kanatlar ve Gagalar, Terazi Kendini Tartmaz

    TARIK BUĞRA (1918- 1994)

    Öykü, roman, deneme ve tiyatrolarıyla tanınır.

    Öykü ve romanlarında Türk toplumunun tarihine yönelmiştir.

    Psikolojik öğelere yer vermiştir.

    Kurtuluş Savaşı yıllarını anlattığı Küçük Ağa ve Osmanlı devletinin kuruluşunu anlattığı "Osmancık" romanlarıyla tanınır.

    ESERLERİ:
    Roman: Küçük Ağa, Küçük Ağa Ankara'da, Osmancık, Firavun İmanı, Ibişin Rüyası
    Öykü: Yarın Diye Bir Şey Yoktur, Siyah Kehribar, Oğlumuz

    ZİYA OSMAN SABA (1910- 1957)

    Yedi Meşaleciler içinde şiiri uzun soluklu olarak sürdüren tek kişidir.

    Hece ölçüsüyle yazdığı şiirlerin yanında serbest şiirleri de vardır.

    Şiirlerinde çocukluğa özlem, anılar, ev ve aile sevgisi konuları öne çıkar.

    Öykülerinde de ağırlıklı olarak anılarından hareket etmiştir.

    ESERLERİ:
    Şiir: Sebil ve Güvercinler
    Öykü: Mesut İnsanlar Fotoğrafhanesi, Değişen İstanbul

    YAŞAR NABİ NAYIR (1908- 1981)

    Yedi Meşalecilerdendir.

    Şiirleri dışında değişik türlerde eserler de vermiştir.

    Varlık dergisinin kurucusu olması bakımından önem taşımaktadır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Kahramanlar, Onar Mısra

    CEVDET KUDRET SOLOK (1907-1992)

    Yedi Meşalecilerdendir.

    Şiirde ısrarcı olamayan yazar, edebiyat araştırmalarına yönelmiştir.

    ESERLERİ:
    Deneme-Eleştiri: Dilleri Var Bizim Dile Benzemez
    Araştırma - inceleme: Türk Edebiyatında Hikaye ve Roman, Örneklerle Edebiyat Bilgileri

    ORHAN VELİ KANIK (1914- 1950)

    Garip Akımının öncüsüdür.

    Şiiriyle eski şiir geleneğini yıkmış bir şairdir.

    Şiirde klişelere, şairaneliğe, benzetmelere, ölçüye, uyağa vb, karşı çıkmıştır.

    Sokaktaki sade vatandaşı, onların dilini kullanarak anlatmıştır.

    Garip dönemi öncesinde klasik şiirler yazmış olan şair, ömrünün son yıllarında şiirlerinde halk şiirinden yararlanmıştır.

    Kitabe-i Sengi Mezar, Anlatamıyorum, Hürriyete Doğru, Istanbul'u Dinliyorum vb. şiirleriyle tanınmış ve sevilmiştir.

    Garip ön sözünü de o kaleme almıştır.

    Sürrealizmden etkilenmiştir.

    ESERLERİ:
    Şiir: Garip, Vazgeçemediğim, Destan Gibi, Yenisi, Karşı
    Çocuk şiirleri: Nasreddin Hoca Hikayeleri, La Fontaine' den Masallar (çeviri)

    MELİH CEVDET ANDAY (1916 - 2002)

    Garip akımının öncülerindendir.

    Şiirin dışında roman, oyun, deneme, gezi türlerinde önemli eserler vermiştir.

    Garip tarzı şiirlerinin ardından "zaman" sorunu etrafında, mitolojiden ve tarihten beslenen bir şiire yönelmiştir.

    ESERLERİ:
    Şiir: Garip, Rahatı Kaçan Ağaç, Telgrafhane, Kolları Bağlı Odysseus,
    Oyun: Mikado'nun Çöpleri

    OKTAY RİFAT HOROZCU (1914 -1988)

    Garip akımının öncülerindendir.

    Garip döneminden sonra Perçemli Sokak kitabıyla Il. Yeni tarzı şiirler yazmıştır.

    Folklordan yararlandığı toplumcu çizgiye yakın durduğu eserler de ortaya koymuştur.

    ESERLERİ:
    Şiir: Garip, Perçemli Sokak, Karga ile Tilki, Aşık Merdiveni.

    KEMALTAHİR (1910-1973)

    Toplumcu gerçekçi bir romancıdır.

    Cezaevi yaşamını, Kurtuluş Savaşı'nı, tarihi, köy yaşamını ve eşkıya hikayelerini konu edindiği romanlarıyla tanınmıştır.

    Tasvire önem veren yazar, eserlerinde anlaşılır bir dil ve yalın bir anlatım kullanmıştır.

    Osmanlının kuruluşunu anlattığı, Osmanlı toplumunun gelişim sürecinin Batı'dan farklı olduğunu ileri sürdüğü tezli romanı "Devlet Ana" romanıyla ve Kurtuluş Savaşı yıllarını konu edindiği "Yorgun Savaşçı" romanlarıyla tanınmıştır.

    ESERLERİ:
    Roman: Devlet Ana, Yorgun Savaşçı, Esir Şehrin İnsanları, Rahmet Yolları Kesti, Esir Şehrin Mahpusu, Bozkırdaki Çekirdek, Kurt Kanunu

    AZİZ NESİN (1916- 1995)

    Toplumcu gerçekçi bir yazardır.

    Dünyaca tanınmış mizahi öykü yazarıdır.

    ESERLERİ:
    Roman: Yaşar Ne Yaşar Ne Yaşamaz
    Öykü: Toros Canavarı, Damda Deli Var, Fil Hamdi, Sizin Memlekette Eşek Yok Mu?

    ORHAN KEMAL (1914- 1973)

    Toplumcu gerçekçi bir yazardır.

    Gerçek adı "Mehmet Raşit Oğütçü" olan yazar daha çok öyküleriyle tanınır.

    Öyküleri dışında oyun, roman ve film senaryoları da yazmıştır.

    Öykü ve roman kişilerini konuşturmadaki ustalığı dikkat çekmiştir.

    Çukurova'nın sanayileşmesini ve işçi sorunlarını, tarımın makineleşmesi ve ırgatların sıkıntılarını, mahpusları, bekçileri gardiyanları... konu edinmiştir.

    ESERLERİ:
    Öykü: Ekmek Kavgası, 72. Koğuş, Önce Ekmek, Mahalle
    Kavgası
    Roman: Baba Evi, Murtaza, Cemile, Bereketli Topraklar
    Üzerinde, Hanımın Çiftliği, Avare Yıllar, Gurbet Kuşları

    YAŞAR KEMAL (1922-2015)

    Toplumcu gerçekçi bir yazardır.

    Gerçek adı Kemal Sadık Göğçeli'dır.

    Adını ilk olarak Cumhuriyet gazetesindeki röportajlarıyla duyurmuştur.

    İlk romanı İnce Memed'le büyük ün kazanmış ve romancı kimliği öne çıkar olmuştur.

    Türk edebiyatının olduğu kadar dünya edebiyatının da önemli romancılarındandır.

    Çukurova'yı insanıyla, sorunlarıyla doğasıyla destansı bir dille anlatmıştır.
    Romanlarında doğayı ustaca ve ayrıntılı olarak betimlemiştir.
    Masallardan, ağıtlardan, halk hikayelerinden, efsanelerden ustaca yararlanmayı bilmiştir.

    ESERLERİ:
    Roman: İnce Memed, Yer Demir Gök Bakır, Demirciler Çarşısı Cinayeti, Orta Direk, Teneke, Yılanı Öldürseler,
    Yusufçuk Yusuf
    Öykü: Sarı Sıcak
    Röportaj: Bu Diyar Baştan Başa
    Derleme (Özgün Anlatı): Üç Anadolu Efsanesi

    BEHÇET NECATİGİL (1916-1979)

    Cumhuriyet dönemi Türk şiirinde kendi çizgisini yaratmış şairlerdendir.

    Heceyi kullandığı şiirleri olmakla birlikte ağırlıklı olarak serbest şiirler yazmıştır.

    Şiir geleneğinden ustaca esinlenmeyi bilen söyleyişi rahat, samımı bir şiiri vardır.

    Büyük kentte yaşayan orta tabaka insanının yaşantısını, bunalımlarını, ev-aile sorunlarını, geçim sıkıntısını işlemiştir.

    Şiirleri kadar radyo oyunları da önemlidir.

    ESERLERİ:
    Şiir: Kapalıçarşı, Evler, Divançe, Arada, Çevre, Eski Toprak
    Radyo Oyunu: Yıldızlara Bakmak, Uç Turunçlar
    Araştırma-biyografi: Edebiyatımızda İsimler Sözlüğü
    Araştırma: Edebiyatımızda Eserler Sözlüğü

    CAHİT SITKI TARANCI (1910- 1956)

    Otuz Beş Yaş, Desem ki ve Gün Eksilmesin Penceremden şiirleriyle tanınır.

    Şiirlerinin çoğunda ölüm konusunu işlemiştir.

    Romantizm ve sembolizmden etkilenmiştir.

    Hece ölçüsüyle yazdığı şiirleri de serbest şiirleri de vardır.

    Şiirde biçime, kafiyeye ve ahenge önem vermiştir.

    ESERLERİ:
    Şiir: Otuz Beş Yaş, Düşten Güzel, Ömrümde Sükut, Sonrası
    Mektup: Ziya'ya Mektuplar

    AHMET KUTSİ TECER (1901 - 1967)

    "Neredesin?" şiiriyle tanınmış ve sevilmiştir.

    Şair ve oyun yazarıdır.

    Halk şiiri geleneğine bağlı bir şairidir; Aşık Veysel'i edebiyat dünyamıza o tanıtmıştır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Şiirler
    Oyunları: Koçyiğit Köroğlu, Köşebaşı

    SABAHATTİN EYÜBOĞLU (1908- 1973)

    Deneme ustalarındadır.

    Araştırma ve incelemeleri de vardır.

    ESERLERİ:
    Deneme: Mavi ve Kara, Sanat Üzerine Denemeler

    CAHİT KULEBİ (1917- 1997)

    "Hikaye" şiiriyle tanınmış ve sevilmiştir.

    Aşık edebiyatı geleneğinden beslendiği ve Anadolu'yu anlattığı kendine has bir şiir çizgisi vardır.

    Serbest şiirler yazmıştır.

    Yurt ve doğa sevgisi, aşk, Kurtuluş Savaşı, yalnızlık başlıca konularıdır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Atatürk Kurtuluş Savaşı'nda, Yeşeren Otlar, Türk Mavisi

    FAZIL HÜSNÜ DAĞLARCA (1914-2008)

    Şiire hece ölçüsüyle başladı, serbest şiire geçti.

    Çocuk ve Allah kitabıyla ün kazandı.

    Biçim, içerik ve söyleyişte sağladığı uyumla dikkat çekti.

    Hayal gücünü öne çıkardığı imgeli ilk şiirlerinden sonra, aklı öne çıkardığı şiirler yazmıştır.

    Kırkı aşkın eseriyle Türk şiirinin en verimli şairidir.

    Tür, biçim ve içerik bakımından kendini sürekli yenilemiş, kendine özgü bir şiir dili yaratmıştır.

    Hemen hemen her konuda şiir yazmıştır.

    Yerli-yabancı hiçbir akımdan etkilenmeden klasiği ve çağdaşı kaynaştırdığı özgün bir şair olmuştur.

    "Türkçem benim ses bayrağım." dizesiyle Türkçeye olan sevgisini anlatmıştır.
    Destan tarzında şiirler de felsefi, link, toplumcu şiirler de yazmıştır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Havaya Çizilen Dünya, Çocuk ve Allah, Üç Şehitler Destanı, Gazi Mustafa Kemal Atatürk, İstiklal Savaşı, Sivaslı Karınca, İstanbul Fetih Destanı, Anıtkabir, Mevlana'da Olmak, Tük Olmak, Çanakkale Destanı, Vietnam Savaşımız, Hiroşima, Nötron Bombası, Malazgirt Ululaması, Yazıları Seven Ayı (Çocuk Şiirleri), Yunus Emre'de Olmak

    MEMDUH ŞEVKET ESENDAL (1883- 1952)

    Durum - kesit (Çehov Tarzı) öykücülüğünün ilk ustasıdır.

    Halkın içinden kişileri (memur, esnaf), onların önemsiz görünen davranışlarını konu edinmiştir.

    Halkı, iyi ve kötü yönleriyle, onları sevdirerek anlatmıştır.

    Sade, süssüz, kısa cümlelerle kurulmuş, yumuşak bir dili vardır.

    Toplumun çektiği sıkıntıları, sorunları abartmadan ve umutsuzluğa düşürmeden göz önüne sermiştir.

    Haşmet Gülkokan ve Komiser hikayeleriyle sevilmiştir.

    ESERLERİ:
    Hikaye: Otlakçı, Mendil Altında, Temiz Sevgiler, Ev Ona Yakıştı
    Roman: Ayaşlı ve Kiracıları, Miras

    SAİT FAİK ABASIYANIK (1906 -1954)

    Çağdaş öykücülüğün öncülerindendir.

    Hikayelerinde "konu" ve "olaydan çok "zamandan ve "insan yaşamı"ndan kesitler öne çıkar.

    Maupassant tarzından çok Çehov tarzı hikayeye yakındır.

    Genellikle gerçekçi olan yazarın bazı öykülerinde gerçeküstücü öğeler öne çıkar.

    İstanbul, deniz, balık, yoksulluk, avare insanlar, doğa yaşama bağlılığın göstergesi olarak öykülerinde sıkça yer bulur.

    Hikayelerini sade bir Türkçeyle yazmıştır.

    ESERLERİ:
    Öykü: Semaver, Sarnıç, Mahalle Kahvesi, Tüneİdeki Çocuk, Şahmerdan, Lüzumsuz Adam, Havada Bulut, Kumpanya, Alemdağ'da Var Bir Yılan, Son Kuşlar; Az Şekerli
    Romanları: Medar-ı Maişet Motoru (Sonraki baskıda adı "Birtakım İnsanlar"), Kayıp Aranıyor
    Şiir: Şimdi Sevişme Vakti
    Röportaj: Mahkeme Kapısı

    HALİKARNAS BALIKÇISI (1886-1973)

    Asıl adı Cevat Şakir Kabaağaçlı'dır.

    Eserlerinde denizi, deniz insanlarını Bodrum'u Ege denizinin efsanelerini anlatmıştır.

    Üslüba ve tekniğe çok önem vermeyen yazarın, şiirsel, destanımsı ve coşkulu bir anlatımı vardır.

    Eski Yunan ve Anadolu uygarlıkları ve mitoloji birikimini de eserlerinde yansıtmıştır.

    ESERLERİ:
    Öykü: Merhaba Akdeniz, Ege Kıyılarından, Yaşasın Deniz,
    Egenin Dibi, Gülen Ada, Gençlik Denizlerinde
    Roman: Aganta Burina Burinata, Ötelerin Çocuğu, Uluç
    Reis, Turgut Reis, Deniz Gurbetçileri.
    Anı: Mavi Sürgün

    HALDUN TANER (1916-1986)

    Öykü ve oyun yazarıdır.

    Eserlerinde çağının sorunlarını ortaya koymuş, eser kişilerinden hareketle çözümler de sunmuştur.

    Epik tiyatronun bizdeki öncüsüdür.

    ESERLERİ:
    Öykü: Yaşasın Demokrasi, Şişhane'ye Yağmur Yağıyordu,On İkiye Bir Var, Sancho'nun Sabah Yürüyüşü, Ayışığında Çalışkur, Konçinalar, Yalıda Sabah
    Tiyatro: Günün Adamı, Dışarıdakiler, Huzur Çıkmazı, Keşanlı Ali Destanı, Gözlerimi Kaparım Vazifemi Yaparım, Fazilet Eczanesi, Zilli Zarife
    Portre / Anı: Ölür İse Ten Ölür Canlar Ölesi Değil

    ATTİLA İLHAN (1925-2005)

    Mavi akımının öncüsüdür.

    Şiir, roman, deneme, anı, gezi yazısı türlerinde eserler vermiştir.

    Daha çok bireysel ve toplumsal konuları işlediği şiirleriyle tanınmıştır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Duvar, Sisler Bulvarı, Ben Sana Mecburum Roman: Kurtlar Sofrası, Bıçağın Ucu

    NECATİ CUMALI (1921 -2001)

    Şiir, hikaye, roman ve tiyatro türlerinde eserler vermiştir.

    Gözlemlerinden yola çıkarak toplumsal sorunları ele almıştır.

    ESERLERİ:
    Şiir: Kızılçullu Yolu
    Roman: Tütün Zamanı (Zeliş)
    Oyun: Boş Beşik, Ezik Otlar, Susuz Yaz, Yeni Çıkan Şarkılar ya da Juliet

    NURULLAH ATAÇ (1898- 1957)

    Deneme ve eleştiri türünde usta bir isimdir.

    Batılı anlamda ilk deneme ve eleştiri yazılarının yazarıdır.

    1940'tan sonraki yazılarında Türkçeyi özleştirme çabası öne çıkar.

    ESERLERİ:
    Deneme / Eleştiri: Günlerin Getirdiği, Karalama Defteri,
    Sözden Söze, Ararken, Diyelim Söz Arasında, Günce

    SUUT KEMAL YETKİN (1903-1980)

    Deneme ve eleştiriyle tanınmıştır.

    Sanat, estetik, resim ve felsefe alanlarında eserler vermiştir.

    Düşüncelerini açık ve yalın bir anlatımla kaleme almıştır.

    ESERLERİ:
    Deneme: Edebiyat Konuşmaları, Edebiyat Üzerine, Günlerin Götürdüğü, Düşün Payı, Yokuşa Doğru, Şiir Üzerine Düşünceler, Denemeler
    İnceleme - Araştırma: Ahmet Haşim ve Sembolizm, Sanat Felsefesi, Edebiyatta Akımlar.

    CEMİL MERİÇ (1917-1987)

    Deneme türünün usta isimlerindendir.

    Denemeleri dışında, edebiyat tarihi, felsefe, tarih çalışmaları ve çevirileri de vardır.

    ESERLERİ:
    Deneme: Bu Ülke, Mağaradakiler Araştrıma/İnceleme: Umrandan Uygarlığa, Kırk Ambar, Bir Dünyanın Eşiğinde

    RECEP BİLGİNER (1922-2005)

    Şiirleri de olmasına karşın tiyatrocu olarak tanınmıştır.

    Oyunlarında toplumsal konuları işlemiştir.

    ESERLERİ:
    Tiyatro: İsyancılar, Sarı Naciye, Yunus Emre, Parkta Bir Sonbahar Günüydü, Mevlana, Ben Kimim, Karım ve Kızım

  •  TURAN OFLAZOĞLU (1932-)

  • Tiyatro yazarıdır.

    Oyunlarının konusunu, köyden ve Türk tarihinden aldı.

    ESERLERİ:
    Tiyatro: IV. Murat, Deli İbrahim, Genç Osman, Kösem Sultan, Bizans Düştü, Sokrates Savunuyor

    ORHAN ASENA (1922-2001)

    Tiyatro yazarıdır.

    Tarihten aldığı olayları ve topluma mal olmuş kişileri konu edinmiştir.

    ESERLERİ:
    Tiyatro: Tohum ve Toprak, Hürrem Sultan, Tanrılar ve İnsanlar, Fadik Kız, Atçalı Kel Mehmet

 

Sosyal Medyada Paylaş

author

Gerçek edebiyat

gercekedebiyat.com yazarı,

Yazarımıza ait diğer yazıları görmek için tıklayınız..